De schermtijd loopt snel op
Steeds vaker zijn schermen aanwezig in het dagelijks leven. Veel Nederlanders kijken dagelijks uren naar hun telefoon, televisie of laptop. Uit recente cijfers blijkt dat een gemiddelde Nederlander elke dag zo’n 5,5 uur naar een beeldscherm kijkt. Hiervan wordt ongeveer 2 uur en 20 minuten besteed aan de smartphone. De rest van de tijd gaat naar televisie, computers, tablets en overige schermen. Dit kan zijn voor ontspanning, werk, school of gewoon om contact te houden met vrienden en familie. Vooral jongeren brengen veel tijd door achter een scherm. Jongeren tussen de 15 en 35 jaar zitten gemiddeld zelfs nog meer voor de laptop of telefoon dan ouderen. Bij kinderen en jongeren ligt de schermtijd vaak hoger in het weekend en tijdens vakanties.
Waar gaat die tijd eigenlijk naartoe?
Telefoons en andere apparaten hebben handige functies om de dagelijkse schermtijd bij te houden. Vaak zijn sociale media, games en video’s grote tijdslurpers. Scrollen door apps of filmpjes bekijken gebeurt niet alleen in de vrije tijd, maar ook tijdens het leren of in de pauze op school of het werk. Naast telefoons besteden veel mensen ook uren op een laptop of computer aan mails, nieuws of overig internetgebruik. De televisie wordt natuurlijk ook nog veel aangezet, bijvoorbeeld voor series, sport of het nieuws. Tijdens het studeren of werken wordt soms zelfs op de achtergrond nog een tablet of televisiescherm gebruikt. Zo tellen alle schermen samen snel op tot een hoger totaal dan je misschien doorhebt.
Verschillen tussen leeftijden en situaties
Niet iedereen heeft dezelfde schermtijd. Kinderen hebben volgens advies vaak een kortere toegestane schermtijd, bijvoorbeeld niet meer dan 1 tot 2 uur per dag voor ontspanning. Dit advies is bedoeld om bewegen en buitenspelen te stimuleren. Volwassenen zitten gemiddeld langer achter een scherm, door hun werk of andere taken. Ook avond- en weekenduren laten de schermtijd flink oplopen. Ouderen gebruiken het scherm vaak weer anders, bijvoorbeeld om contact te houden met familie via videobellen of spelletjes te spelen. Er zijn verschillen te zien tussen dagen: doordeweeks is de tijd iets korter door werk of school, terwijl op zondag of tijdens vakanties de schermtijd meestal omhooggaat. Hoe men omgaat met schermen verschilt dus sterk per leeftijd en situatie.
Wat zijn de gevolgen van veel schermtijd?
Lange tijd achter een scherm zitten kan verschillende effecten hebben. Het is belangrijk om af te wisselen tussen schermtijd en andere activiteiten. Soms merk je na veel uren achter de telefoon of computer last van je ogen, nek of schouders. Ook kan het lastiger zijn om in slaap te vallen als je vlak voor het slapen nog op een scherm kijkt. Jongeren en kinderen die veel achter schermen zitten missen mogelijk tijd om buiten te spelen of met anderen af te spreken. Meer afwisseling in de dag helpt hierbij. Adviezen zijn vaak gericht op genoeg bewegen, pauzes nemen en het beperken van overig gebruik naast het noodzakelijke werk of huiswerk. Het helpt om de schermtijd bewust te volgen en eventueel regels met elkaar af te spreken in het gezin.
Praktische tips om slimmer met schermen om te gaan
Het kan lastig zijn om minder achter een scherm te zitten. Toch zijn er manieren om de tijd bewuster te besteden. Zet bijvoorbeeld meldingen uit om minder snel naar je telefoon te grijpen. Maak gebruik van een app om je schermtijd inzichtelijk te maken en stel eventueel limieten in voor jezelf of je kinderen. Probeer vaste tijden af te spreken waarop je je telefoon weglegt, zoals tijdens het eten of vlak voor bedtijd. Wissel schermtijd af met buitenactiviteiten, lezen of een hobby zonder apparaten. Het helpt ook om duidelijk te kiezen waarvoor je een beeldscherm gebruikt en overig gebruik te beperken tot vrije tijd of ontspanning. Zo blijft schermtijd leuk én in balans mét andere dagelijkse dingen.
Meest gestelde vragen over de gemiddelde schermtijd
Wat telt allemaal mee als schermtijd?
Alle tijd die je doorbrengt achter een scherm telt mee als schermtijd. Dit geldt voor telefoons, computers, tablets, laptops, tv’s en zelfs e-readers. Ook korte momenten van overig gebruik, zoals snel iets opzoeken of een bericht sturen, tellen bij de totale schermtijd op.
Is veel schermtijd slecht voor je gezondheid?
Lang achter een scherm zitten kan klachten geven, bijvoorbeeld aan je ogen of rug. Ook kun je slechter slapen als je in de avond veel op je telefoon kijkt. Het is daarom goed om te zorgen voor genoeg pauzes en om voldoende te bewegen als afwisseling met schermtijd.
Wat is een gezonde schermtijd voor kinderen?
Voor kinderen wordt aangeraden niet langer dan 1 tot 2 uur per dag aan schermtijd voor ontspanning te hebben. Dit voorkomt dat ze te weinig bewegen of buitenspelen.
Hoe houd ik mijn schermtijd bij?
Op de meeste telefoons en tablets kun je eenvoudig zien hoeveel tijd je per dag op je apparaat zit. In de instellingen vind je vaak het overzicht van je dagelijkse en wekelijkse schermtijd, onderverdeeld in verschillende apps of activiteiten. Handig om inzicht te krijgen in je eigen gewoontes!